Occitània qu'es aquò, per tu ? Me podriá dire ? Soi prèste de venir enregistrar ta faiçon d'o veire.

Aprèp la vision un pauc intellectuala, rasonabla, mas intellectuala ... la seguida es mai populara. occitània ne fa la gestion l'administracion franchimanda, dins totes los maines.

COMPAREM AMB FRANÇA

Puèi presentem una fòto presa dins la ciutat de Tolosa, lo dimenge 31 d'agost.

Es un problèma politicèr grèu, l'establiment de fiquièr sense cap de vigilença civila, aqueste establiment es estat autorizat per una lei sense verificar son aplicacion e los detornaments administratius inevitables. es encara una lei UMP.

La causa farga una granda inquietud pels ciutadans qu'estíman la libertat, e i a pas de democràcia sense libertat de pensar que la lei, perqué es estada votada, seriá forçadament bona. La votacion legitima pas lo bessonh d'una lei d'aqueste escantilh. Al meteis moment se refusa totas estadisticas per saber quí parla qué en França... estadisticas declarativas.

Refús ADN es de visitar.

Los incidents de l'estiu son estats abandonats.... dins las descas de las redaccions parisencas. Remarca, ont son installadas las centralas nuclearas francesas ? Pas una en valèia de Seine .... Ont es installada las finanças del nuclear militar e civil francés, industria exportadoira (!) ? Ont son installats los principals jornals televisats franceses ? Totas en valèia de Seine, TOTES EN VALEIA DE SEINE.

La revista Sciences & Vie acaba de publicat un esquème del vielhum d'aquestas centralas nuclearas, lo document es francés, mas la situacion es similara dins totes los Estats europencs, Reialme-Unit, Espanha, Belgica, Alemanha, etc. la fin del nuclear se podrà far ambe lo vielhum de ret de las centralas nuclearas, tot simplament.

L'enjòc es devengut un enjòc industrial, es per aiçò que AREVA assaja de dintrar en borsa per aver los mejans financièrs per remplaçar las centralas ancianas, e aital Bouygues ajudarà, o lo club industrial pron aprosmat del poder actual ... ajuda a la recapitalizacion pel renovelament d'una industria que mesura pas brica los limits del carburan uranium. Industria que engraissa la moneda dels projectes e los beneficis de la produccion electrica sobre l'esquina de totes, mas pas lo còst del desmentalament de las centralas nuclearas ancianas.

Dins aqueste contèxte, las falhidas de la fabricacion finlandesa e normanda en matièra nucleara son un dangièr financièr important. La comunicacion alprèp dels mèdias militaristas franceses es donc planvenguda, per apatizimar una consciéncia populara sul subjècte; se podrà tanben melhor comprendre las campanhas d'AREVA a prepaus del nuclear recentament, campanha qu'èra pas dire que lo nuclear ajudariá per l'efèit de sèrra, pura ipotesi quand se sap que AREVA a prepausar en Alberta la construccion d'una usina nucleara per separar l'arena e lo petròli... e donc produsir de petròli.

SORTIR DEL NUCLEAR

es urgent !

E dos jorns aprèp podem legir la premsa espanhòla qu'es rassegurada pels servicis nuclears de comunicacions, e i a mestièr d'èstre rassegurats, non ?

Podètz daissar un comentari. Los ciutadans europèus pòdon èstre tant òrb, cec e avugle ?

2008 : Barrutlatge d'Estiu en Universitats

Aquesta caminada d'estiu farà lo torn dels encontres d'estiu que fan lo «sud de França». Soi pas estat en Euskadi, nimai en Corsega, per rason de temps, mas ai barrutlat en Catalonha e Occitània. Las Universitats son luòcs de cultura populara, del saber popular acostejat ambe l'universitari, un ensenhament per totes/as e luòcs dubèrts a totes/as. Çaquelà, cal notar que malgrat la granda dubertura al grand public, lo public vesin es gaire present. Los encontres aquestes fan visible los publics concernits, gaire lo public del vesinat. Es la realitat de l'abséncia de curiositat dels ciutadans e de las ciutadanas en Occitània e Catalonha de l'Estat francés.

Ma primièra sortida d'estiu politic es estada per l'Universitat Catalana d'Estiu. Lo 18 d'agost ai près lo camin de Prada de Conflent, amb una causida personala d'èstre tal un ciutadan lamba de l'Universitat ; l'Universitat Catalana d'Estiu es una organizacion pacifica per ensenhar mantunes estudiants catalans, es una organizacion sense engatjament politic, levat aquel de l'emplec del catalan dins totes los maines de la sapiença umana; de mai dins l'Estat francés rend vesedor la lenga catalana en public per causas que son pas forçadament sobre lo tèma lingüistic.

Lo Conflent es una subdivision de gestion administrativa del departament de Pirinèus Orientals que la costuma vièlha fa sonar Catalonha (cat: Catalunya) [del nòrd o nòrd segon los locutors del meteis territòri].

Lo departament, ambe competéncias particularas, ne fa la gestion d'administracion del Conselh General (cat: Consell General). Aital un servici del Conselh General a decidit de far servir la lenga catalana. Çò que lo Conselh Regional fa pas ... alara que lo còst seriá estat nul, vist que lo Licèu Renouvier èra renovelat, enfin !

Causa qu'espantarà pas l'administracion dels Conselhs Generals d'Occitània, perqué an pas coma modèl Perpinyà, vist que els espèran unas decisions politicas per començar d'o far; cal dire tanben que Georges Frêche e sa majoritat vielhèjan encara. En dintrar dins lo departament ai vist primièr lo panèu del departament e sota notat la subdivision de ... FENOLHEDA. Lo Fenolheda es la subdivision de lenga occitana dins un departament de lenga catalana. Puèi a l'arribada d'un parc natural ai vist dos panèus de cada bòrd, a dreita lo francés, a l'esquèrra lo catalan, lo parc èra dins la zòna lingüistica catalana.

Cal recordar que lo Conselh General de Perpinyà es de majoritat socialista e votèt recentament una oficialitat del catalan; vesem aquí las pichonèlas consequéncias.

Lo trabalh del geografe, important, d'En Joan Becat sembla aver pagat al nivèl de las decisions politicas e dels actes concrets sul terrenh, per l'emplec del catalan. Mas Joan Becat sembla pas pron influent a Montpelhièr... Es benlèu un problèma per la refòrma futura de las institucions localas preparada per la majoritat UMP. 

L'UCE es installada dempuèi 40 annadas a Prada, las causas lingüisticas an cambiat pauc, francament pron pauc. Quand lo Franquisme èra installat a 100 qm d'aquí, la liberacion dicha democratica a fait del catalan la lenga prioritària, e los mejans son estats emplegat per realament salvar la lenga, la resulta es bona, mas lo dangièr de mòrt de l'emplec normal del catalan es sempre viu.

L'UCE a vist passar mantunes eveniments d'actualitat dins las aulas d'aquestas universitats d'estiu dins l'Estat francés. Aiçò sembla çaquelà dificile de manténer vist que l'organizacion barcelonina pensa que lo catalan es salvat, e la rotina es ara installada, elonhada de las necessitats costumièras dels locutors de las lengas imperialas.

L'UCE es tanben un luòc d'escambis culturals (organizacion barcelonina) e politic (organizacion independenta), aital lo diluns de ser ai pogut escotar lo devís independentista, un referèndum per 2014; aquestas intervencions politicas son una tradicion (40 annadas d'existéncia), atanben pel contengut dempuèi dètz annadas; cap mèdia francés mandarà un jornalista aquí. En arribar a l'UCE ai costuma d'escotar ARRELS; els, fan un brave trabalh de promocion de l'UCE. Diluns al ser se parlava de cosina catalana. A la nuèit a Prada, sobre la plaça del vilatge, la sardana èra la reina de la dança. Prada a installat unas placas bilingüas e fa promocion en catalan dins los discors oficials, orals, mas en francés suls panèus, de la cultura a Prada (inclòu l'UCE, veire fòtos).

Sobre aquesta plaça de Prada se vei mantunes coples catalans que fan discutidas, o sharradissas, sobre la plaça, al entorn d'una taula; los restaurant, levat un, an pas fait un esfòrç per catalanizar los menús; sobre aquesta plaça que mescla sardana e restauracion, lo catalan es la lenga majoritària, çò que dèu pas èstre lo cas fòra UCE. Quand s'escota los joves del vilatge, la lenga costumièra es un francés, aquel dels mèdias privats e parisencs.

Lo temps de la vrespada èra cobèrt a Prada de Conflent, 80 qm de la Mar Nòstra, a la ràdio se parla de ploja ; tot es relatiu ... s'escriu fòrça pendent l'UCE e mantunes oblídan lo quasèrn, d'autres s'assájan a novèls jòcs en catalans, e l'administracion de l'establiment, francesa, escriu en doás lengas : anglés, e francés pel moment encara.

Lo lendoman, aviái previst d'encontrar los blogaires de l'UCE, la jornada sobre lo tèma de l'usança dels blògues èra prevista; mantunes famoses blogaires catalans animèran un talhièrcors per informar de l'utilitat dels blògues e de las diversas usanças. La preséncia èra puslèu de populaicon feminina. Se parlèt de las proposicions nacionalistas per ajudar al desvolopament d'un argumentari diversificat, mas que la tòca -identificada- es anar cap a l'independéncia. Se aprlèt de faiçon professionala e experimentada de la qualitat dels blògues e dels blogaires; al vrespe un talhièr de practica èra previst dins una aula informatica, costumièra pel licèu professional mas tròp pichona per l'UCE.

Ai encontrat un amic vesin de l'UCE, que parla mai que catalan, e donc occitan, e que me contèt sa vida catalana dins aqueste parçan de l'Estat francés; la vida catalana en país catalan de l'Estat francés es possibla, melhor qu'en Occitània.

18:00 debuta amb retard la conferéncia sobre l'associacion invitada pel amics e amigas de l'UCE, Soberania i Progrès, una associacion derivada de la darrièra granda manifestacion a Barcelona, manifestacion pels Dreits de decidir. Una professora d'economia de l'Universitat de Barcelona accompanhada d'En Joël Joan, òme de teatre e de television en Catalonha; se dona una seria d'arguments per l'independéncia, se parla de la dificultat de veire pujar dins l'opinion publica d'aquestas idèas, malgrat los 22.000 ciutadanas e ciutadans qu'en jà signat la platafòrma, s'anóncia una manifestacion ep l11 de setembre dins Barcelona; tot ciutadan de Catalonha, perdon del Païses Catalans, es cridat a manifestar en patz; puèi l'assicténcia intervenguèt; es convençuda; coma fa per ne convéncer d'autres ? La paraula pausa la delicata question del questionament sul camin de la sobeiranetat catalana; se sap pas coma zo determinar, e zo contretiazr per un document que podriá convéncer ; «es que ne cal un ?«es que ne cal un ?» «es que se ne farà un sul camin ?» las question damóran sense responsa. L'inquietud es vertadiera mas la volontat sembla mai que segura malgrat tot.

Lo ser soi tornat en país tolsan per las montanhas prepirinencas. Anavi oblidar, lo minjar de l'UCE es de baissa qualitat, mediòcre, qualitat made in old french administration, e cara... Anar a l'UCE es utile, minjar a l'UCE non.

L'UCE a çaquelà una problematica pròpria que sembla pas a las problematicas d'autres nacions de la planeta, aparentament, mas aquesta problematica se convidarà lèu sobre las taulas dels imperialistas vesins. Lo temps nivolós de Prada donarà benlèu la sason politica sul continent europèu occidental ? Pere Verdaguer ne parlava a un jornalista de El País sus banc darrièr lo gimnàs, gimnàs qu'èra l'aula la mai bèla per las conferéncias generalistas.

Joan-Pau Giné serà alara de meditar...

Dimecres a Tolosa, debutava las jornadas dels « verts », me i caliá èstre. Se debanava tanben dins un luòc public, mas universitari e relament lo cosinièr del Liceu Renouvier auriá d'anar far visita a Tolosa....

«crompar e consomir governa la psiquologia de fòrça de las gents e pren la plaça en çò de mantunes,de la familha e de la comunautat» (Chris Flavin, president de World Watch Institute)

Lo comunautarisme es criticat pels mondialistas e esquerrista republicanista franceses, aqueles dels pòbles qu'estíman lo mondialisme dels colonizadors, Franceses, Espanhols, Nòrd-Americans, Russes, Italians, Alemands, etc.

Se sap pron ben qui son contra los comunautarisme, son los republicans que nos explícan que sem comunautarista e donc supausat dangieroses per la societat individualista, societat individualista que es afavorizada pel monde de las entrepresas, al XIXen e XXen sègles, estatalas, puèi mondializadas pel XXIen sègle.

Las universitats son pas aquí per jogar los Cassandres, nimai d'en ajustar dins la sinistròsa del temps, sinistròsas que servísson als potents centralistas e los lors interès de dominacion d'un sistèma encara pòst-colonial malgrat tot çò que podrà dire un jornalista parisenc o madrilenc, mas, acarat a las monstrusositats de l'ipercapitalisme, necessari per desvolopar l'entrepresa sobre novèls espacis globalizats; aqueste ipercapitalisme a remplaçat lo colonialisme-imperialisme d'oltramar dels espanhòls e dels franceses, tot en i trapar una ajuda ontologica e naturala; cal saber l'incapacitat dels pensaires en Occitània e benlèu mens en Catalonha, incapacitat dels universitaris e intellectuals, dels actors politics engatjats dins un nacionalisme de proteccion de bailar una ofèrta alternativa al sistèma de dominacion, al sistèma parisenc e madrilenc, sistèma que lo modèl nòrd-american n'es simplament la còpia fidèla.

La situacion collectiva occitana e catalana es alara bloquejada, e la fisença dels pòbles per la paraula independentista o progressista nacionala capita pas de convéncer lo pauc dels pòbles que pòdon recebre lo messatge (se trapa las dificultats pels messatges, coma ètre comprès -problèma de recepcion del messatge, e dificultats de vector de transmission del messatge, lo mèdia es contraròtlat pels poder de las entrepresas mondializadas, e benlèu melhor per França, per las entrepresas que an lo poder de las fabricacions d'armas o de l'enèrgia que nos an rendut necessari per comunicar). Çò qu'interessa los pòbles es la lora situacion economica, mas lo sistèma de l'ipercapitalisme pòrta un messatge a cort tèrmi qu'ajuda a convéncer sul camin d'una instabilitat que destrusís las quitas societats nacionalas catalana e occitana. E al meteis moment, lo capital serà utile per desvolopar una responsa economica, per desvolopar una economia pròpria, e fargar una responsa als mercats fargar pels Estats centralistas per dominar l'espaci conquesit per familhas dichas reialas o de las poténcias centralistas; los Estats se son fargats per respondre a las necessitats de 200 familhas privilegiadas, puèi l'Estat a rendut segur los desplaçaments per assegurar a las entrepresas un mercat pròpri, lo mercat pròpri es estat considerat tròp redusit e l'imperialisme es estat considerat coma utile se lo pòlis èra d'una autra dimension espaciala, l'imperialisme d'oltramar capitèt de respondre a la demanda d'aquestas familhas. Los empèris an agut mestièr de colons per utilizar competéncias comercializablas pels afars qu'èran estrangièrs als pòbles o nacions novèlas dominadas; los empèris an utilizat los colons e emigrants que lor país èra estat destrusit per l'arribada de la nacion vesin e esséncia de la novèla dominacion, França e Espanha, los colons èran de las nacions sotmesas e son estadas transformadas en colladoratriças de las novèlas dominacions d'oltramar: occitans, bretons, bascos, catalans, galicians, còrses, alsacians, picards,etc. Son estats emplegats pels franceses o espanhòls per conquesir los novèls espacis imperials, lo novèl mercat de las grandas familhas potentas, del continent europèu, caraïb, american, african, e asiatic. Uèi es l'entrepresa favorizat per las familhas dichas nòblas son devengudas d'entrepresas autonòmas, e ara son èlas que fárgan las politicas dels Estats imperials (França e Espanha), a travèrs donadas publicas que pòdon èstre l'equilibri dels comptes d'Estats pensats tals comptes d'una entrepresa mondializada; mas aquestas politicas d'entrepresas sobre los novèls mercats o espacis imperials se fa en amont de las entrepresas e en aval de las entrepresas per donar als consomidors europèus los produïts qu'an mestièr per viure tal que la civilizacion imposada per Espanha o França prepausava e prepausèt, puèi prepausarà se i botem pas un limit; lo limit del sistèma, aparegut a mantunes fa un briu e mediatizat uèi, es alara la destruccion de l'environa e de la planeta car es pas un ben d'usança etèrna; lo sistèma èra mondializat e capitava a la fin del XXen sègle la separacion dels espacis amont e aval, uèi la mondializacion prepausa l'informacion de las forfaituras de las entrepresas o dels Estats suls territòris de las nacions dominadas, donc de las familhas de la poténcias. Questiona de l'imperialisme espanhòl en Catalonha, mai tanben de l'imperialisme francés en Africa (ex: Niger per l'uranium d'AREVA), al meteis nivèl. Catalonha es lo tròç del mercat per l'entrepresa espanhòla, tròç qu'a permetut a Espanha d'aver a bastir, amb los grands Estats, l'Union Europèu, institucion dicha per la patz (quand se podiá pus vendre d'armas als Estats), un mercat mai grand per l'entrepresa espanhòla. Africa, se i a trapat sorgas d'enèrgia per l'entrepresa francesa d'uranium per alimentar en combustible non-renovelable, se i a trapat lo benestar dels confortables ciutadans afranquimandats en Occitània o en França. Los dos darrièrs exemples se podrián desvolopar al renvèrs, Espanha en Africa e França per U.E. Dins aqueste sistèma de dominacion son alara destrusidas las nacions occitana e catalana, mai tanben la nacion amazigh al Niger, pel grand benefici de las entrepresas qu'an lo poder aprosmat de Neuilly/Seine, e l'Estat de las familhas potentas, per un nombre limitat de familha, encara lo modèl estreit de dominacion es lo meteis malgrat la seguida dels sègles. Atencion, lo modèl de descripcion marxista foncionariá se las familhas èran las mateissas, mas quand lo sistèma de la partidocràcia pòrta novèla familha al poder, i a un renovelament dels potents al cap, un renovelament que direm natural, uman, e sovent gaire democratic... Mas las nacions (dominantas o dominadas) an pas capitat de pensar collectiu, pel ben public, pel ben de la planeta, la responsa a aquestas familhas egemonicas: son familhas de poder dangierosas per la planeta, son aquestas familhas que la revolucion de 1789 èra supausada aver copar lo cap. Lo modèl american pòrta tanben un pantais pels paures per pujar dins l'escala, la pujada republicana de classa es un fantasme francés, tal coma al EUAN; mas la responsa sobre l'estat de la planeta es pas questionat pel sistèma del pantais del succès economic, lo drac economic pòrta la cupiditat al poder, e lo sistèma liberal lo pòrta mai aviat, mas los autres sistèmas socialistas o comunistas fan pas melhor.

Las lengas son imperialistas quand son francesa e espanhòla, car báilan l'espaci de comunicacion per las entrepresas mondializadas, las politicas lingüisticas catalana e occitan pòrtan en vista un novèl mercat que dessepara un tròç bèl al mercat de l'entrepresa favorizada pels potents parisencs o madrilencs. La creacion d'aqueste mercat europèu unitari -U.E. Amb lo modèl actual sense projecte- aurà coma consequéncia la solidaritat entre las nacions ontologicament dominantas, faràn la guèrra ensemble en Iraq, Afganistan o Georgia. Acceptaràn ensemble de esportejar a Beijing sobre l'esquina d'autres pòbles dominats ailà, e sobre l'esquina dels dreits dels pòbles a la paraula o a la vida, lo comunisme chinés es un bon supòrt per las entrepresas mondializadas, es un bon supòrt car es lo meteis modèl imperialista.

«Se podrà questionar se la tòca ideala dels liberals faiçon Constant e quitament Locke, a saber limitar l'Estat en daissar de caire son accion per afavorizar la societat civila, es aplicable auèi dins los faits. Primièr, se podriá dire que lo desvolopament de novèlas dimensions de l'activitat sociala fa l'objectiu càduc, veire n'en assegura l'inanitat de principi -es la critica classica marxist, qu'es vertadièra: per èla, dins una societat que mantunes possedísson tot e d'autres res, n'en sauriá aver cap mecanisme d'Estat natre, ni cap representants politics natres. D'un autre caire, la proliferacion monstruosa d'un aparelh d'Estat bureucratic, la fragmentacion de la vida sociala e politica, brèu, çò que se sona la decomposicion de las societats politicas modèrnas enfortís aqueslas de mai en mai l'ingovernabilitat, tot comprès ambe lo sens lo mai empiric¹³.

Avem donc de téner en compte tot aiçò per jutjar l'idèa d'una separacion entre unaefèra estreitament politica e una esfèra sociala suposada s'autoregular. Mas aquí daissi de caire las consideracions las mai essencialas: qu'esperel de la vida en societat, de nosauts mesma e dels autres en tant qu'èsser uman ? »

Quand una lenga es considerada coma lo veïcul insconscient d'una faiçon de portar un messatge filosofic...

Quand la lenga es sempre instrumentalizada per la nauta casta al poder, pel seu pròpri e unic benefici...

Quand los pòbles son desalfabetizats dins lor pròpria lenga ... malgrat lo rebat uman ligat a l'identificacion individuala e collectiva de las lengas ...

Que devem pensar de las contradiccions de l'autor : «per me, soi preste de me batre donca la mòrt perqué l'Estat legiferèsse pas sobre la lenga» sense argumentar mai qu'aquò; se pausa alara la question de la localizacion de la pensada de l'autor, aquesta pensada se farga en francés sul territòri flamanc de Belgica. Tot s'explica.

Aqueste problèma democratic de l'emplec de las lengas es estat ben comprès dels Verts. Las jde2008 avián integrat correctament l'emplec de l'occitan a Tolosa, mai tanben organizat encontre -pauc seguit çaquelà, dins mantunas aulas de l'Universitat de Tolosa 1.

Lo trabalh dels deputats europèus e estatals al dintre d'aquesta esquèrra espaciala qu'es Les Verts, comença de trabalhar al còrs ciutadan aqueste. Mas l'abséncia de coneissença en sciéncias politicas fabrica gaps enòrmas entre los militants e la societat reala. Un partit se deuriá pas èstre simplament una maquina per capitar una eleccion, e sobretot portar l'estudiant en sciéncias politicas al poder, e destrusir aital al nocion de representativitat que es succeptibla de portar las eleccions.

La signaletica de las Jornadas d'Estiu dels Verts a marcat lo localièr de la DM, per remarcar que s'ensenha l'occitan a aquestas jornadas.... Es vertat que l'espècia journaliste es pauc acostumada al plurilingüisme a la DM, o endacòm mai. E lo jornalista de la DM liga las lengas e la politica, per negar a l'occitan un dreit d'èstre en normalitat, cotria amb lo francés. Es un jornalisme nacionalista francés. Influenciat per aquestas còlhas mediatics l'esquèrra se rebèrta dins aqueste sistèma nacionalista, aital aquesta idèa de desligar lenga e politica podriá èstre pensada generosa, mas es pas la realitat de l'imperialisme lingüistic francés, nimai espanhòl. Mesclar lenga e politica es favorizar lo colonialisme francés e espanhòl dins una societat occitana que l'occitanisme a pas cap de resson mediatic.

Aital los Verts de Tolosa an prepausat de desparanoïzar las lengas... an emplegat l'occitan dins las signalaticas de las Journées d'Été dels Verts, que malgrat tot lo subjècte los interesssa pas brica. An organizat tanben un cors de sensibilizacion a l'occitan, causa qu'es estada remarcada pel jornal local, segurament coma an la costuma de pensar l'occitan: tal un arcaïsme coma del temps qu'explicávan que « lo Verts vòlon lo retorn a la candela » quand se parlava de nuclear, mai que tot per legitimar que la familha Baylet posquèsse vendre los ectares de viules a Golfech.

Los paranoïacs que veson aparéisser dins los debats sobre las lengas son pron excepcionals d'ignoranças, tal los jornalistas franchimands frescament sortits de las escòlas de jornalisme francés, o mai grèu d'informacions manipuladas per Madrid o París, d'aquesta ignoranças a basa d'una pensada universala e particulara d'unes imperialismes monilhistas. Lo darrièr entendut èra un francés de Marselha, un darrièr Verts, mas auriá pogut èstre de Marselha tot parier e d'ATTAC.Ai agut l'aunor d'entendre « je me méfie des langues régionales, je suis antinationaliste, tous les nationalismes; mais, je ne comprends pas que l'on n'enseigne pas le malgache et l'arabe à Marseille », aguèt lo temps de donar aquesta frasa e esperèt pas una sola responsa, es un pauc aiçò lo public francés sul tèma, l'assegurança qu'an tota l'informacion per pensar sul tèma, òr es luènh d'èstre vertat.

Lo mot a mot es de comentar: mesfisar de, lenga, regionala, anti-, nacion, nacionaliste, nacionalisme, comprendre, ensenhar, malgach, arabe, Marselha.

La mesfisença es l'accion del feble sul tèma, l'assegurança de pas aver de responsa, una mesfisança per la responsa, car l'argument nacionalista egemonic francés supòrta pas la contradiccion. La farem per escrich e aquí.

I a una mesfisança certana dels franchimands que vòlon ensenhar l'araba en Occitània especialament en refusar unas enquèstas lingüisticas, per verificar que las populacions importadas per rason de colonialisme francés al Magreb son de lenga mai que plurala ... e pas simplament l'arabe islamic. Quid de l'amazigh ? Quid de l'arabe dialectal ? Puèi dins l'enquèsta se caldrà mesfisar de las questions pausadas e de l'orientacion franchimanda de l'enquèsta.

Lenga, los franceses fan tot per amagar las lengas que son pas seuna, o desmutiplícan las lengas per assegurar una egemonia lingüistica. Mesclan dialecte, parla e lenga, veire tanben lenga e lengatge, per anglicizacion del francés e de sa semantica.

Region, la nocion de region es puslèu fosca en matièra d'establiment de la pensada... geografica; aquesta nocion quand dintra en politica, assegura lo fosc de la pensada, causa important pels franceses per establir una pensada tòrta en matièra politica.

Anti-, èstre sempre contra, es aiçò un punt de vista fòrt ecologista ... e particularament dels Verts.

Nacion, l'emplec del mot nacion es sovent oblidat dins la semantica generala d'esquèrra per la nocion de societat; aital se parla de societat toareg. Senon la nacion podrà èstre segon me, un ensemble coërent de locutors sobre un espaci cultural identificat ambe una volontat de partatjar la meteissa etiqueta nacionala.

Nacionalista, seriá simplament la persona que se revendica d'aquesta societat distincta. Un vertadièr nacionalista es pas egemonista, nimai expansionista coma los franceses o los espanhòls. 

Nacionalisme, seriá l'ensemble de las idèas per defendre e promòure aquesta idèa de nacion, quand lo nacionalisme es imperialista es un nacionalisme d'expansion, egemonic sovent sus un espaci qu'es pas natural del pòble dels locutor de la lenga origina. Cal pas mesclar nacionalisme e etnisme. 

Comprendre, parlar la meteissa lenga es pas se comprendre... Nos podem comprendre, e pensar francament que seguir la via del nacionalisme d'expansion es pas sanitós per la nacion que lo dèu suportar.

Ensenhar, es la politica actuala del govèrn sarkozista que podrà inquietar quand lo principal motiu sembla atacar los professors per aver pas votar coma els zo pensan bon. Mas lo coma ensenhar es jamai questionar per l'esquèrra, sobretot per criticar lo sistèma republicanista e donc engatjat de l'ensenhament nacionalista francés.

Malgach, lenga parlada a Madagascar, ambe la fòrta immigracion marselhesa fasem aital la pròva de l'egemonisme del nacionalisme francés, car son los occitans de Marselha qu'an ajudat lo nacionalisme francés, mas son pas los occitans en nom pròpri que pòdon revendicar lo colonialisme qu'a provocat l'immigracion marselhesa aquesta.

Arabe, la lenga araba es puslèu un ensemble de dialectes que l'intercompreneson es pas segura, demai la normalizacion d'aquesta lenga passa per unas aisinas religiosas o repressivas, veire extremistas.

Marselha, pòrt de la Miègterranèa que son activitat principala èra lo comèrçe entre l'Euròpa del nòrd e la mar nòstre, puèi entre l'empèri francés del continent europèu e l'empèri francés oltra-mar. Es estat çaquelà, banas l'arribada dels francés un luòc de resisténcia contra la pensada unica francesa, pensada que ara es puslèu la nòrma quitament a l'extrèma-esquèrra coma l'avem vist juste ara.

Lo dijòus de ser, moment qu'ai pas participat, los Verts an prepausat un encontre a mantunas fòrças politicas dins l'espaci politic de la zòna d'eleccion de Sud-Ouest de França, per las eleccions presidencialas. Aital lo Partit Occitan (fòrabandit de las aliganças municipalas d'esquèrra a Tolosa) e lo Partit de la Nacion Occitana son estats convidats. Ben segur los mèdias franceses veiràn sonque los partits de l'establiment nacionalista parisenc.

Puèi lo dimenge, aprèp mon mercat local, soi estat a la vrespada dels militants d'ATTAC, ai començat per i minjar bio : ATTAC a près en aplicacion reala que servar la planeta passava per una aplicacion a la meteissa associacion de las règlas del respecte de l'environa (per l'occitan s'espèra quicòm), «l'environa es un limit que frena lo capitalisme» se podriá èstre lo tèma lo mai emplegat per aquesta Universitat populara; èra lo temps dels detzen aniversari de l'associacion de formacion populara, èra lo temps de son universitat d'estiu, mas pas de l'oblit dels tèmas que desfan lo monde, capitalisme e imperialisme. Es vertat que los militants d'ATTAC an mestièr d'informacion. Ai plan apreciat lo costat esquerrista de l'associacion, qu'es a còps un fren a la pensada globala, e d'autres moment pas brica al contrari, La preséncia militanta èra similara a l'an passat, al meteis endreit (veire un bilhet ancian).

Lo Cibercafé fotografiat aquí pròva pas que los militants sapièssen emplegat aquesta aisina coma los catalans zo sábon far. Mas es interessant de veire que mostrar servís sovent de pedagogia per dire qu'es utile d'aver al ment qu'aquesta aisina podrà ajudar a desvolopar las idèas, i a çquelà un fren sobre l'idèa que Internet es contra-ròtlat pel grand satan ; ATTAC es fargat al entorn d'una pensada sindicalista francesa e puslèu nacionalista (d'aqueste nacionalisme que sembla a la pròsa de M,Jourdain). Una sola ràdio de Tolosa farà mantunes directes dins l'encastre de l'UCE, malgrat la granda obertura dels organizadors, los mèdias son interessats, non pas al contengut de las aulas (que fariá mestièr a la cultura dels jornalistas), mas puslèu a las manòbras politicas que son reveladas coma una feblessa d'ATTAC; ai pas brica resentit un problèma de pensada e de politica dins aquesta universitat, es puslèu una universitat d'esquèrra, mas duberta a tota pensada politica que respecte los pòbles, es la paradòxa francesa sancièra, la tolerança nacionalista d'esquèrra.

Quand fan de filosofia, tot va plan per Geneviève Azam, son monde fòrça influenciat per çò que legísson dins la premsa francesa (una autra paradòxa d'ATTAC). Quand párlan de las minoritats en Georgia, zo fan a la lèsta entre miègjorn e una ora (se parlèt pas brica çò que se debanava en Espanha a prepaus de la consultacion basca, malgrat una preséncia d'una delegacion d'ATTAC Espanha, èran venguts d'Euskadi e Catalonha del sud), lo costat economic mondial en Georgia es plan entendut e comprès, lo costat minoritat nacionala es gaire entendut. Son monde nacionalista francés que s'ignòran, gràcia a la premsa parisenca que lor fan una fisença avugla sul tèma de las minoritats. Tal lo militant passadís dels Verts, son anti-nacionalistas car d'esquèrra, mas fan de nacionalisme francés coma un Jourdain fasiá de pròsa. E lo nacionalisme francés es ben conegut per afavorizar las entrepresas que li fan allegéncia, normal car son lo principal element de son financiament pròpri.

Senon totes los corses, ATTAC es una vertadièra universitat populara tala coma l'UCE, mas se debana en francés e sobretot sus un maine francés, e una pensada unica obrierista francesa, un pauc nombrilista çaquelà; lo nombrilisme francés es un regionalisme planetari. Aquestes corses son sovent redusits de corses d'universitat, matinats d'intervencions e questions en fin d'intervencions, i a una permanença d'escambis entre lo(s) intervenent(s) e lo(s) public(s), es aiçò que fa la fòrça d'aqueste luòc estival, a l'imatge de l'UCE de Prada, mai tanben las jornadas d'estiu dels Verts.

ATTAC prepausèt çaquelà unas taulas de discutidas pron ben menadas, una discutida potenciala evidenta, una critica del sistèma, mas una critica amb argument sonque obrierista, pensi particularament a los que fan amb la mondializacion tot en estar desligats als Estats repressors, tal França e Espanha. L'universitat d'estiu d'ATTAC es deslogada de tot contengut economic aprosmat de Tolosa : Aragon, Principat de Catalonha, Euskal Herria, e encara mens de las realitats economicas tolsanas, las solucions trapadas sense que París s'en mainèsse, quitament se mantunas intervencions professoralas foguèssen de Tolosa !

Mas los escambis son reals e la volontat de duèrbe los uèlhs tanben; donc, res es perdut per ATTAC.

Farai d'autres bilhets, mai teorics sobre çò qu'ai pogut entendre a aquestas jornadas; zo amerita fortament. D'autres bilhets seràn necessaris, e segurament mantunas preséncias dins d'autras universitats, o sul terrenh per manifestar o per participar al debat que me donarà la paraula, causa qu'es pas aisida a Tolosa, nimai dins los gropes que se ne fan las revendicacions comunalista (mafia culturala sicrenca e pacifista) o movimentdemocratica (mafia dels avocats tolsans e pacifistas).

13«Veire « la crisi de las societats occidentalas » (1982), reprès dins la Montée de l'insignifience, op.cit., p.11-16, éréed. p.11-29»

© las fòtos se pòdon utilizar amb lo dreit de còpia signat "godilhaire", mercés.

Dempuèi que Sarkozy es arribat al poder tot lo lobbying* rotièr es en branle ... podètz m'explicar perqué ? Es que la financiarizacion de las rotas debutadas per Chirac, seriá encara al poder ? Quid del "grenelle" del Borloo ? Quid de las consultacions de la populacion ? Quid de l'ecologisme tardiu dels elegits socialistas ? Quid de las campanhas electoralas sense projècte, o amb projèctes amagats perqué las populacions ne discutèssen ? Perqué la partidocràcia a páur de la populacion e de la discussion ?

Sempre, aprèp una campanha electorala longa, los projèctes nàisson e son pas jamai discutits pendent aquestas campanhas, perqué ?

L'explicacion es simpla : se trúfan de nosautres, França engana dempuèi sègles e sègles.

Senon aquò fa mai de 20 annadas qu'esperem ligasons transpirinencas normalas, aquò fa 20 annadas que lo ralh espèra, gràcia a la RENFE e la SNCF. Quand los politicians d'Occitània faràn fòra aquesta companha d'Estat, que engraissa las subvencions regionalas per las donar al budgècte de l'Estat.

L'atentisme dels politicians d'Occitània es terrible, per l'economia occitana, segur, e tanben per la democràcia que los partits franchimands son succeptibles de portar.

* ai emplegat aqueste mot francés -edr!- per donar una pròva de dubertura lingüistica.

** lo tèxte en catalan es disponible a La Clau.

-°-

L'expression d'aqueste abandon politic d'Occitània es l'expression d'un nacionalisme especial, es un nacionalisme francés qu'espèra tot de París e res del país, es una nacionalisme plega-esquina, un nacionalisme de la sotmission, aital fargarà una politica plega-esquina, fòra actualitat e de salvacion de la tèrra occitana, tot en la destrusent.

Qu'es aquò lo nacionalisme francés ? dins la premsa se podrà legir aiçò, per ne saber quicòm :

La vision francesa per la defensa de sa lenga dins lo cinèma es bravament mai diferenta de la defensa de la lenga occitana dins son cinèma, car pel cinèma occitan i a pas d'estructura per son desvolopament, vist que lo sistèma politic es plega-esquina parisenc, vist que la moneda dels occitans cinefils serà donada pel cinèma franchimand e nacionalista. Aital un filme occitan serà fabricat, amb granda dificultat, en 1960 dins un país de nombroses locutors occitanofòns, e sortirà en DVD sonque en 2008 ! Aital un filme occitan es forçat de plegar l'esquina a París per obténer una ajuda de la cooporacion nacionalista del cinèma francés, tot en estar dins lo meteis mercat de la difusion parisenca, sense interessar la television franchimanda.

Coma las autoritats de la television publica se partatjan la moneda publica occitana, la Libre Belgique zo explica dins un article pron interessant; País Nòstre cridava per aver una television publica occitana, an plan rason !

Quí decidís de pagar los parisencs tant cars ? La qualitat del programa, buf, o lo fait que son fabricats a París ? Que fan en matièra de desvolopament rterritorial de France Télévision ? Vos diràn France 3 e se trúfan de vosautres, elegits que subvencionatz aquesta cadena imperialista de television, o pagador de la redevença televisuala.

Volètz los noms dels panaires de la vòstra moneda, los PDG de France Télévision e lo CSA que fan negociacions ambe Courbet, Hondenlatte, Lopez, Drucker... per aver lo 19:00 de France 2. Es la màfia de sempre es installada a París dins un finestron que dintra pacificament dins vòstre ostal, cada ser.

Me sembla important de veire unes combiaments que faràn la premsa en Occitània diferenta, un exemple ambe la portada de «La Gazette du Midi» de la debuta d'agost 2008 :

Ben segur, lo contengut serà alara ges provincialista, ges condemnat a seguir las vistas parisencas, e desvolopat dins la lenga del lectorat, es de dire, aprèp mantunas annadas de repression francesa, en lenga de l'empèri, amb un objectiu clar la ligibilitat de l'emprunta lingüistica occitana, « Los encans del trimestre ».

Aqueste cambiament farà un cambiament de mercat pel setmanièr, puèi qu'es alara al centre d'un territòri mai bèl que las influéncias tolsanas. Es un projecte d'entrepresa cambiat, es clar. Mai tanben un instrument per un desvolopament de Tolosa, clar tanben. Tolosa seriá pas en segonda zòna, mas un espaci de mai, suplementari, enriquidor pel continent europèu, un territòri de dignitat clara, car un territòri d'identitat occitana.

Totas las competéncias son a Tolosa recampadas per desvolopar lo projecte editorial. Quí zo frena ? Es una pensada de liberacion perduda.

Un projecte entreprenarial seriá «La Gazette de Midi» imprimada a Tolosa.

L'interpretacion se podrà donar de diversas manièras :
- aplicacion de la solidaritat, organizada per l'Estat ; serà la version socialistas obrièrs espanhòls. Mas aiçò tomba  ambe l'aumentacion madrilenca... La capitala d'Estat es sempre prioritària.
- abandon de mantunas regions dins la politica de l'Estat central ; serà la version de la realitat budgetària de l'Estat central e dels comentaris dels poders autonòmes. Cal remarcar la baissa importanta d'Euskadi... castig contra la consulta populara cridada per octobre ? O simplament realitat dels finançament autonòme, mas aiçò tomba amb Navarra, Navarra que lo partit socialista espanhòl i a plaçat lo Partit Navarrés o PP de Navarra, contra la majoritat d'esquèrra causida pel pòble de Navarra.

Ambe la baissa de las ressorgas de l'Estat central, las chifras seràn a la baissa... Veirem dins lo futur.

Coma se passa per Occitània ? Quí ne fa l'estudi ? Quí ne farà conclusions politicas ? Quí ne farà arguments politics per cridar : «- reparacions !» o cridar : «- adaptacions e Melhoracion.» ?

-°-

A Tolosa, aquesta setmana, i aurà un moment politic fòrt amb las "Journées d'Été" dels ... Verts.

Lo site Internet e los documents distribuats assájan de dintrar l'occitan, e la pedagogia de l'occitan per totes/as, pas pron a mon avejaire, mas jà es una debuta. Cal notar que los Verts son tanben membres de la majoritat de la ciutat de Tolosa.

En foncion de l'experiéncia politica de cadun se podrà interpretar aqueste tròç de filme diferentament, a l'Estat francés aqueste tròç es estat interpretat al primièr gran: «los catalans son intolerents lingüistics», l'ai entendut jà.

Quand l'ai vist, lo primièr còp, al cinèma a Tolosa ; es un amic que m'a demandat d'anar veire lo filme, en donat un argument, ai fait lo camin cap a Tolosa, 150 qm : «aqueste filme se tornarà pas difusir en França» ça diguèt; es estat un succès commercial e lo meu desplaçament d'Agen a Tolosa per zo veire, es estat injustificat, car a la davalada lo filme èra difusat realament ben pertot sul mercat francés del cinèma. Es estat vist per milions de cinefils, en França, e puèi en Euròpa.

Mantunas fasas del filme amerítan comentaris, del punt de vista occitanista.

L'Auberge Espagnole

L'Alberga Espanhòla

Lo títol del filme es estat tradusit en espanhòl per Casa de los locos, lo cinèma en lenga catalana es pauc present encara dins la politica lingüistica catalana, çò que pròva al mens que l'imposicion catalana es pas una realitat pantaissada a Madrid e París. Los fats son aquestes estudiants europèus que s'en van d'un Estat a un autre, jà lo títol de la traduccion explica una pensada sobre l'U.E. pels Espanhòls. Car per aver una traduccion correcte e pas ideologica, caldriá tradusir la pensada francesa, aquesta de l'auberge espagnole, qu'es una mescla desorganizada de mantunas causas umanas dins un ostal, es lo desòrdre societal que se farga al fur e mesura qu'arríban las aucuranças. Aquí se pausa lo pès de la traduccion ... coma zo caldriá tradusir en occitan ? Ai tradusit lo parallelisme lingüistic, es segurament pas la bona traduccion.

Mas parlem de la vídeo prepausada sul bilhet. Es evident que lo tròç escolhit aquí amerita de saber quinas son estadas las interpretacions catalanas, occitanas, franceses, espanhòlas.

Los catalans pensan qu'un professor d'aqueste escantilh existís pas la l'universitat catalana, pensan que lo professor auriá cambiat de lenga. Çò que pensi tanben, o al mens auriá pas respondut a la question, per diplomàcia, e per pas donar arguments als espanhòls. Car efectivament dona arguments als espanholistas.

Un occitanista que coneis la situacion lingüistica catalana, pensariá tot parier; la situacion lingüistica catalana es pas bona per la lenga catalana, pas brica bona. De mai, un occitanista despertat a segurament vist un encoratjament per desvolopar l'emplec de l'occitan dins la societat civila; los jacobins n'an vist lo vèrsus d'aiçò.

Un occitanista que coneis pas la situacion e que pensa la realitat descrivuda onesta, pensarà coma los franceses. Los catalans impausan lo catalan de faiçon violenta. E diràn violenta, malgrat que siaguèsse, me sembla, naturala. Naturala, car dins un Estat independant coma Danemarc, lo danés seriá la lenga del cors, e cap estudiant d'Erasmus auriá questionat aital, quitament un francés. Donc, lo filme ajuda a demandar l'independéncia, donc l'actitud francesa sobre aqueste afar lingüistica ajuda al separatisme.

L'actitud francesa de cara a la sceneta es pron complicada, es francesa. Los estudiants franceses que son partit a Barcelona son estat prevengut de la situacion lingüistica a BCN, e de la resisténcia catalana a l'idèa francesa, simplista, que farga la frasa següenta : «en França se parla francés, en Espanha se parla espanhòl, etc.», pas un professor francés d'espanhòl explica que son títol es pas «professor de castilhan», mas «professor d'espanhòl». La sceneta parla (explica) d'un mercat lingüistic espanhòl que se redusís, es la traduccion dels professors d'Espanhòl; ai agut d'encontrar mon ancian professor d'espanhòl a la sortida del filme, dins un contèxte que la demanda de corses d'espanhòl es mens fòrta... L'actitud francesa es estada lo refús d'aprendre lo catalan a l'universitat de Barcelona, benlèu los sols ? Vist las letras al moment qu'ai pogut legir dins l'AVUI. Aviam agut tanben l'afar del factur catalan qu'èra refuzat pel consulat de França a BCN...

L'actitud francesa a agut consequéncia a Perpinyà a l'universitat, per descriure lo «radicalisme que pòrta l'ensenhament del catalan», alara que la situacion sociolingüistica èra bravament diferenta. Ara, lo filme es un pauc oblidat, o re-interpretat, e la situacion politica de las lengas de França a tanben cambiat un pauc.

Es evident que lo realizador del filme a pas vist totas las consequéncias d'aquesta sceneta, o benlèu que sí, e alara es volontariament qu'a ajudat a destrusir la volontat catalana d'aver una politica lingüistica digna, el lo francés. A pas capitat, encara qué ? Los franceses son encara un problèma lingüistic a Barcelona....

Una calor l'avem pas encara tròp vista en vila; la color politica, sí, que l'avem vist cambiar ... La municipalitat de Tolosa a cambiat de color politica a la prima passada, e zo vesem ara dins las carrièras de la vila : l'occitan i es emplegat normalament. Aital podem dire que, quand la volontat politica i es, las causas gratuïtas se pòdon passar aisidament. Aquesta campanha oficiala pròva al mens que lo clatussatge de campanha contra aquesta esquèrra qu'auriá pas volgut de l'occitan, èra que de fum politic ... Benlèu tanben se podrà dire que la campanha electorala occitanista a portat frucha, dinca l'emplec normal de l'occitan en vila.

I a oficialament un cargat politic per l'occitan, dedins los capítols de Tolosa, e ... enfin farai confirmacion en setembre. Son causas pichonas e gratuïtas coma aquestas que fan pas una linha dins lo jornal local, e que permeton de pensar que las causas començan de cambiar per l'occitan.

© lo godilhaire, gràcia a l'esquèrra tolsana.

I a pus qu'a esperar que, per la publicitat de Velo'Toulouse, se posquèsse tanben emplegar l'occitan, amai de l'anglés e de l'espanhòl. L'occitan es tanben la lenga la melhor comprenedoira per un public toristic catalan o italian. Cal pas replegar l'occitan dins lo maine "langue régionale", es tròp aisit pels franceses...

Alara gaitatz en situacion e en vídeo, aqueste maitin :

Felicitacions als elegits actuals de Tolosa.

Vesi pas perqué çò que valable per China zo seriá per per França, n'est-ce pas AFP ? Aprèp los franceses diràn que la China manipula l'informacion... E se lo metòde chinés èra simplament un metòde francés ?

Planvengut

siaguèsse

lo Dalaï Lama en Occitània.

En dirècte de Nantas/Naoned : picatz aquí.

Ai jamai migrat, e sempre estimi los que mígran, per l'aver fait, pauc impòrta las rasons. Amerítan tot lo respècte que cal per s'èstre desrasigat d'una tèrra, d'un espaci de cultura pròpria, d'un grope uman que ne fasiá una gestion rasonabla o supausada aital.

Ai sempre agut un interès per totas las migracions : - los occitans que s'en van trabalhar pel poder parisenc (ex: Bugeaud pel poder napoleonian, o los militants de Mai 68), uèi los occitans que s'en va trabalhar pel poder economic e financièr londonian o novèl-yorkés, los occitans que s'en van trabalhar pel monde, de diapòra n'avem, discreta ! ... mai tanben dins lo darrièr bilhet ai escrit sobre la migracion ontologic a mantunes sistèmas considerats coma etnic o coërents, veire unifòrmes (aital la migracion ròm e josivas). Cal tanben apondre a las migracions los crotzaments de las migracions, quand los occitans s'en van, d'autres arríban amb la fòrça quand los Estats èran pas dominacion en Occitània, o arríban en França, Espanha o itàlia, vist qu'Occitània existís pas al nivèl planetari e pels migrants, que malgrat tot son uroses de saber qu'existem quand se ne fa la presentacion a lor arribada en Occitània; es l'immigracion, aital descrivuda per nosautres. La Migracion es ges naturala, l'aviá jà descrivut dins un bilhet ancian encausa d'un libre publicat en catalan sobre lo percors occitan d'un professor de francés, filh de republicana catalana.

Totas aquestas migracions pòrtan consequéncias variablas, mas la primièra consequéncia se vei gaire, es genetica, associat amb la biologia dels pòbles, e als sos cambiaments genetics. Es una mescla qu'existís dempuèi sègles e sègles, mas que l'acceleracion es clara dempuèi que la mondializacion es caracterizada dins totes los maines. Quand la biologia es politica, es José Bové que crida per l'agricultura, mas aquesta biologia es puslèu mai amagada, e son pas las leis franceses novèlas per enebir l'immigracion que faràn l'arrest d'aqueste fenomèn de mescladissa de gènes de l'espècia umana. n'avem una visualizacion brasilena, mas cercam encara las concequéncias biologicas dins la longor de l'espaci temps de l'espècia umana e sobre aquesta planeta; enfin, n'avem una idèa, mas fauta lo saber scientific sancièr; l'aurem al fial del temps, e segur dins El Temps.

Aital lo setmanièr catalan El Temps ajudava recentament amb una entrevista per avizar d'un tròç del problèma dels desvolopaments de las epidèmias ligadas a las migracions, mai tanben als escambis entre espècias...

Aquesta entrevista es interessanta per mantunas rasons: - es un catalan en vacanças que pòrta un messatge mondial e en lenga catalana, - es un catalan que trabalha per una entrepresa-laboratòri francesa actritz de la recèrca mondiala (recèrca mièg publica parisenca, e donc un pauc pagada pels occitans), - es un afar que podriá concernir tanben tota la planeta, e per aiçò, es una entrevista qu'ameritariá d'èstre sabuda per totes los mèdias en Occitània, e que la lenga causida e l'actitud dels franceses sul tèma, la faràn -pel melhor- amagada (es pietat pels franceses... de pas parlar e emplegar totas las lengas nascudas suls territòris que s'en son près la carga politica per l'universala pensada, e que ne fan destruccion al present, e ne faguèron al passat).

L'entrevista es rica d'informacions e de presentacions d'una situacion novèla e clara per totas las tèrras d'aquesta planeta, per totes los gropes umans d'aquesta planeta. Es una entrevista a la dimension de la revista El Temps, de granda qualitat.

-°-

-°-

Se debanarà lo 19 d'agost 2008 a Prada de Conflent,

Catalonha del nòrd, Estat francés.

Picatz sul programa per aver lo ligam Internet.

Tres territòris del continent europèu [continent europèu = dinca l'Oral] qu'amerita un pauc de pensada politica, vist que l'actualitat s'apressa... quand los mèdias parisencs l'amágan pas per las donadas dels Jòcs Olimpics de la collaboracion al poder de Beijing! (una vergonha europenca, organizada pels europencs !).

Georgia es un pauc coma França, quand s'i crida qu'es "una e indivisibla"... Mas Georgia es tanben Serbia quand crida la meteissa causa. La causa cridada es simplament l'intengibilitat de las frontièras, es aiçò que lo poder d'Aznar a fait dintrar dins la Constitucion Europèa (alinea 7 - luòc de confirmar), refusada en França per referèndum, mas pas per aqueste motiu... al moment del referèndum nimai al moment de la segonda votacion parlamentària.

Òr, es ben aiçò lo problèma: podem desfar las frontièras dels Estats imperialistas europèus ? La causa es estada jà faita per l'empèri Austriac-Ongarés, perqué pas per França ? Per Espanha ? Per Itàlia ? Pel Reialme-Unit ?

La Carta europèa sobre las lengas regionalas aviá coma objectiu d'apatzimar l'afar en donar Dreits novèls als pòbles que podrián èstre temptats per una demanda d'independéncia, de creacion de novèlas frontièras europèas, d'un Dreit de vòt per la Comission europèa de Brussèla, pels siètis en mai de parlamentaris al Parlament Europèu d'Estrasborg, per un sièti de mai a la cort europèa de justícia e dins totas las autras institucions europèas. Una preséncia d'Estat independent pòrta Dreits europèus a un pòble europèu minorizat, melhor que totas las Cartas ontologicas al sistèma europèu actual.

Kossòvo = Assètia = Abkhàzia = Montenegro

Es la responsa de Moscòu, clara, adreiçada als occidentals europèus qu'an creat un precedent ambe lo Kossòvo, contra la Sèrbia. Lo precedent es çaquelà mal biaisut, coma sempre ambe las institucions europèas; lo govèrn madrilenc l'a pron ben entendut, el qu'a pas reconegut lo poder kossovard.

Lo poder francés parisenc a reconeissut Kossòvo, es una ajuda per l'independentisme kanak o polinesian ? París espera en oblit dels pòbles, lo son potencial de manipulacion de l'istòria per l'escòla o las televisions, coma l'a sempre fait.

Malgrat tot, es clar que cal tornar fargar novèlas frontièras pel continent nòstre. Los Estats devon èstre torna-mai dessenhats, car los Estats actuals son nascuts dels imperialismes vièlhs, dels centralismes, dels bonapartismes, de las repressions, de mantunas guèrras, mantunas sangnosas decisions politicas tecnocraticas (tal las decisions parisencas per las armadas francesas en Ruanda, mas sembla que los politicians franceses siaguèssen jamai responsables dels actes politics lors; quand pagaràn ?)... Aiçò es per aquesta França imperiala qu'a pas jamai respectat los pòbles, malgrat totes los artefactes republicans o los regimes.

Se cal pausar la question se De Gaulle auriá dich : «je vous ai compris» als Ossèts ? (acabi d'escotar France Culture, sul tèma dels devís de De Gaulle e sa votz) o «vive le Québec libre». Lo personal politic francés es inconseqüent, sempre; es l'istòria francesa qu'o explica. E quitament en vóler pas signar una Carta Europèa de las lengas minorizadas, carta signada per totes los Estats europèus levat França e Turquia, França mostra lo camin de l'independéncia, mostra lo camin als Ossèts, Abkhazes, Kossovards, etc.

Soi favorable a totas las independéncias (Montenegro compresa), quala que siaguèsse lors espacis geographics, se s'encamina cap a una patz entre pòbles, e destrusís las violéncias d'Estats imperialistas. Es qu'un Estat pòt èstre tot levat violent ? L'Union Europèa donariá una solucion ? Los poders nòrd-americans zo pensan, fins ara. Se pòt alara pausar lo problèma que pòdon èstre los mejans dels pichons Estats per poder èstre independents fàcia als potents vesins. En Ossètia prenguèron l'ajuda del potent vesin del Nòrd (veire la mapa)... Lo meteis poder qu'escana los Tchetchèns. Los poders nòrd-americans pensan diferents segon lo cas, aquí !

Monègue es independent car lo potent vesin zo vòl ben ... quina legitimitat i a amb l'independéncia de Monègue ? Lo fait de parlar monegasc ? (es pas la rason francesa aquesta!). Lo rasonament es atanben valable pel Luxemborg, Liechtenstein, San Marino, Man, Isclas Anglo-Normanadas, etc. Lo rasonament seriá pas a posit tanben per Corsèga ? Per Bretanha ? Per la Polinèsia ? Per Kanaky ? Per Savòia ? Per etc...

Las violéncias d'Estats redusísson pas l'aspecte democratic dels regimes d'egemonismes franceses. Una independéncia s'obten pas amb pichonas flors sul canon dels fusels... tal un terratremòl se fai pas sense destruccions, sense pèrda de poder e de vidas [l'imperialisme podrà tanben se servir d'aquestas meteissas vidas asservidas per fargar monuments patriotics, n'avem tantes per França...]. Es que las institucions europèas seràn pron fòrtas per passar las decisions dels Estats imperialistas per fargar unas novèlas frontièras pels pòbles ? Se Òc, la patz serà garantida pel continent. Se Non, es benlèu lo mercat que cridarà a la patz ? Segurament pas los merçants d'armas que son los franceses, alemands, italians, russes, angleses o espanhòls.

Mantunes podràn pensar que l'etnisme es la solucion per tornar bastir mantunes Estats, en foncion de la lenga parlada. L'etnisme seriá alara una descripcion natra, car descriptiva o aital supausada, per tornar fargar frontièras novèlas, en foncion de la lenga parlada per un pòble que viu sobre un territòri. Òr, la lenga parlada per un pòble soluciona pas ren dels problèmas politics, assaja de solucionar la compreneson minimala per l'unilingüisme novèl, una compreneson finala del Dreit -o la règla collectiva- per aqueste Estat novèl, en oblidar que las migracions e los migrants fan atanben la populacion d'aqueste Estat ideal, unilingüe e novèl; lo sionisme zo faguèt per Israël, ne vesem la resulta de las sampitèrnas guèrras ; los Estats son un espaci democratic (Israël n'es un, çò que frenarà pas la tirania a l'exterior del sistèma installat tal l'explica l'Istòria d'Atèna, cal legir Cornelius Castoriadis dins lo seu darrièr libre, p.135), dins los quals l'expression del Dreit pòt èstre comprès de tots e de totas, aquesta comprenenson passa per una fília al modèl grèc; quand la societat pòrta pas aquesta fília la fòrça fai l'Estat tal que Machiavel l'aviá pensat (en gaitar la dividida Itàlia) contra los pòbles, contra lo collectiu, contra las societats, e pel benefici d'un sol poder, un princi o un sistèma centralizador.

Donc avètz plan legit soi pas per l'etnisme, mas quitament se i trapi informacions pron importantas per bastir la patz sul continent europèu.

-°-

Se recòrda una frasa del XIXen sègle, lo blòg de Faidit :

"Qu'un pòble tombe esclau Se tèn sa lenga tèn la clau Que dei cadenas lo deslieura." Frederic Mistral

Mas avem cambiat de sègle, dos còps... e se fa encara guèrras d'aqueste escantilh !

La lista es impressionanta e son pas totes mòrts : François Mitterrand (l'aimador de medalha entre 1939/45), Edouard Balladur (lo fan del monolingüisme suls panèus), Alain Juppé (lo clarvesent de las finanças publicas), Dominique de Villepin (òme de man del poder chiraquian), Hubert Védrine (òme de man del poder socialista). Que d'òmes utiles al sistèma francés de dominacion parisenca !

Enfin amb aquestes personals politics parisencs las colors franceses son ben representadas a Beijing...

Un amic de la dignitat dels pòbles me conselha una pagina Internet per ne saber mai : http://www.genocidemadeinfrance.com/

Car es evident que vist las reaccions de totes los mèdias franceses per aqueste afar, lo colonialisme e l'usança de las fòrças armadas francesas en Africa per la dominacion de l'Africa dempuèi París, es pas encara acabada... Mauritània es d'ins l'actualitat, coma l'es estat d'autres parçans africans (veire lo bilhet següent).

Es que las autoritats chinesas nos podrián ajudar per eliminar tota aquesta casta politica parisenca ?

Lo camin dels jòcs olimpics de dona una idèa de la vergonha que representa la politicalha internacionala. Es que cal interdire los "Jeux Olympiques" per aver lo respècte des pòbles ? Car a Pequin non jògan, fan comèrçe sobre l'esquina dels pòbles !!

Josep Maria Terricabas l'explica fòrt plan dins aquesta cronica publicada pel setmanièr El Temps.

La pròva per Thomas Sankara, President assassinat per una "fòrça exteriora" pendent una reünion de trabalh... s'espèra encara una enquèsta, malgrat l'ONU qu'a condemnat lo poder en plaça dempuèi ...

La television francesa RFO acaba de prepausa un documentari sul subjècte.

La primièra question es de saber, perqué pas en 2007, lo vinten aniversari de son assassinat ? per qué ara en estiu ? Perqué sobre RFO e pas una television parisenca ?

RFO es ben parisenca, mas difusida puslèu dins l'oltra-mar...

La realitat francesa en Africa es ambe aqueste resulta :

La complicitat francesa es de revelar dins aqueste afar; se podriá donar una rasonal fait que las familha Sankara es puslèu albergada en Suïssa qu'en França, la francofonia fonciona tanben per albergar lo oposant a la poltiica francesa en Africa.

L'Estat de Burkina Faso es estat condemnat per pas aver cercat la manièra que lo "president auto-installat o invitat" per l'astrada de la politica francesa, que s'èra segurament enganada... car 4 annadas pus tard, ajudarà a la fòrça exteriora per matar lo president contra colonialista francés.

Çò de segur, es que aquesta causida es estada bona per pòble de Burkina Faso... Èra lo president de la classa economica per la classa dirigenta, un regime que seriá ben espirat lo regime francés actual.

Lo metòde de govèrn de Thomas Sankara es simplament l'aplicacion de l'autonomia del pòble.

Per ne saber mai, aquí l'article publicat dins Le Monde Diplomatique, en lenga catalana ; es la revelacion que l'Africa podrà far sense la dominacion coloniala exteriora, podrà sobreviure a la mondializacion se los Estats predators (que França i es listada ambe China) la dáissan tranquilla.

Es segur tanben que la politica d'aquestes Estats predators fan que i a una migracion africana en Euròpa. La solucion d'aquesta migracion es donc lo cambiament radical de la poltiica francesa, benlèu sa destruccion pura e simpla.

La cronica anglesa es aquí o en espanhòl.

La Revista catalana La Clau ne fa un bilhet sul colonialisme francés uèi tanben : aquí.

-°-

Occitània a Pè es una operacion pacifica occitana que debuta a la fin d'agost de 2008. Me sembla una operacion que cal seguir e benlèu caminar amb els.

L'afar caminarà de las Valadas occitanas de l'Estat italian, dincal Estat reial espanhòl, dins la Principat de Catalonha i a la Val d'Aran e lo seu estatut d'autonomia... a travèrs l'Estat que respecte lo mens la lenga occitana.

La premsa en francés e occitan d'Occitània èra absenta, la premsa en lenga espanhòla e catalana èra presenta. Un exemple La Mañana de Lhèida.

D'autres ligams sul tèma : aquí.

2008 es lo trenten aniversari del Comitat d'Afrairament Occitanò-Catalan (çai en occitan) e Comité d'Agermanament Occitano-Català (aixo en català!)

Dins aqueste meteis bilhet i aurà lo parcors meu al Pòrt de Salau, dissabte e dimenge. Èra un grand moment pels militants valents !

Per las fòtos de gropes e las perspectivas d'ensemble... caldrà veire ambe las associacions organizatritz, CAOC e ASPIC.

Ont se debana ? Al Piemont !

Una region europenca dinamica qu'oblida pas las seunas lengas istoricas, e una politica lingüistica en tota dignitat per l'occitan, un exemple per las regions PACA e Rhône-Alpes vesinas...

La situacion aquesta es bravament mai avançada que la situacion francesa. La situacion espanhòl es la situacion del castig al moment de la volontat catalan e de la possibilitat catalana de non ierarquizar las lengas.

Cada Estat a la seuna istòria lingüistica, França es lo retard sampitèrne (aprèp l'oblit politic volontari e crimilal, avem la ierarquizacion atanplan criminala e ConstituTionala), Itàlia l'evolucion lenta (aprèp l'oblit involontari, avem agut una lei -sense cap dificultat que d'aver una majoritat politica per la votar, puèi la presa en carga amb una pichona ierarquizacion que se sap pas encara se es encausa del document a imprimir o en causa d'una certana faiçon de comunicar), Espanha aprèp los temps de las dignitats [l'aprèp franquisma a vist aplicar lo modèl de la lei 101 pel Quebèc en Catalonha -Principat- e Euskadi (tròç oèst de l'Euskal Herria)], es lo temps del castig imperial, o bonapartista, el manifiesto [en tempses soaiclisto-ppistas].

Los locutors del nacionalisme d'expansion franceses e espanhòls son ben lo meteis, benlèu mens per l'Itàlia que parla piemontés... mai que la lenga oficiala, l'italian de Roma. Perqué ? Perqué son pastats dins lo meteis motle, aquel del bonapartisme del XIXen sègle, aquel motle que quitament los Machiavelistas aplícan pus en Itàlia, lo motle de la violéncia d'Estat, violéncia lingüistica dins aqueste cas.

Lo nacionalisme d'expansion es la volontat de crear un Estat, per un rei, puèi per una republicana e ara per melhorar las performanças de las entrepresas dins un contèxte de mondializacion (e l'Estat es una aisina, que la lenga deven primordiala per aqueste mercat, passa per una dominacion de la television e dels mejans de produccion televisuala).

Per astre Barcelona, a l'AVUI, per aver cronica de resisténcia d'aqueste escantilh; per astre lo sistèma dels blòg permet e ajuda a la difusion d'aquesta òbra catalana, pron importanta pel despertar occitan, puèi per fargar un occitanisme modèrne e viu.

Dimenge serà la pujada del Pòrt de Salau, pensarem totes/as a aiçò del respecte lingüistic sense ierarquizacion de las lengas, sem pas en l'Índia deferala (bilhet recent sobre lo marathí), mas me sembla qu'i podem arribar en patz, donc melhor qu'en Índia.